Özet
ÖZBEK EDEBİYATINDA SEYAHATNAME TÜRÜNÜN OLUŞUMU VE ÇOLPON’UN ESERLERİNDE SANATSAL YORUMU
Makalede Çolpan’ın “Vayronalar Orasında” adlı eseri hakkında bilgi verilmektedir. Eserin tür özellikleri ve kompozisyonu analiz edilmiştir. Seyahatname türü üzerine düşünceler ortaya konulmuştur. Seyahatname türünün yasaları teorik açıdan temellendirilmiştir. Seyahatname, seyahat yazısı ve yol notları türleri açısından karşılaştırılmıştır. Seyahatname türündeki kahramanlar ve olaylar analiz edilmiştir. Yazarın dili ve olaylara yaklaşımı bilimsel olarak değerlendirilmiştir. Seyahatnamenin türleri, yazarın tutumuna göre farklılaşmaktadır. Seyahat türünün biçim ve görünümleri çeşitli şekillerde olur. Sanatsal bir üslupta yazılmış seyahat, gazetecilik yönü ağır basan seyahat, günlük tarzında yazılmış seyahat, anı şeklinde yazılmış seyahat, mektuplara dayalı seyahat – biçim bakımından farklı olsa da amaç ve işlev bakımından ortaktır. Seyahatname türü, gazetecilik ve edebî yönelim doğrultusunda; mektuplar, günlükler, röportajlar ve edebî eser yasalarına uygun olarak türlere ayrılmaktadır.
Çolpan’ın “Vayronalar Orasında” adlı eserinde Oş, Andican ve Celalabad seyahatleri üzerine düşünceler dile getirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Seyyah, seyahat, kahraman, yazar, seyahatname, dil özellikleri
