Abstract
DEVONU LUG‘OT’ SÖZLERİ İÇİN FİHRİSTİN OLUŞTURULMASI VE TEMEL KAYNAĞI
Аbdurauf Fitrat ilmiy labaratoriyasini adabiyotshunoslik, tilshunoslikning turli sohalaridagi ilmiy tadqiqotlar tashkil qiladi. Olimning tilshunoslikning leksikografiya yo‘nalishidagi izlanishlari nafaqat tilshunoslik, balki adabiyotshunoslik, adabiyotshunoslikning adabiyot nazariyasi, adabiyot tarixi, adabiy tanqid, tarixiy poetika yoʼnalishilari bilan uzviy bog‘liq. Xususan, olimning “Devon-u lug‘otit turk” asari tadqiqiga bag‘ishlangan ikki yirik asari: “Eng eski turk adabiyoti namunalari” va “Devon-u lug‘ot” so‘zlari uchun fihrist” garchi ikki turli janrdagi asarlar bo‘lsa-da, ularni lug‘at ilmi birlashtirib turadi. Olimning “Eng eski turk adabiyoti namunalari” majmuasi XX asr boshlarida yaratilgan ilk majmua bo‘lsa, “Devon-u lug‘ot” sozlari uchun fihrist” asar “Devon-u lug‘otit turk” asari uchun tuzilgan ilk indeks lug‘at sanaladi. Maqolada Fitratning “Eng eski turk adabiyoti namunalari” majmuasidagi lug‘at qism “Devon-u lug‘ot” so‘zlari uchun fihrist” so‘zliklari bilan qiyosiy o‘rganiladi. “Devon-u lug‘ot” so‘zlari uchun fihrist” asarining yaratilishi, tarkibiy tuzilishi borasida to‘xtalinadi. Shu asosda olimning lug‘at tuzish printsipi, borasida ilmiy xulosalar taqdim etiladi. Tadqiq davomida statistik, sharhlash, komparativistik tahlil usul va metodlaridan foydalaniladi.
Keywords
majmua, lug‘at, lug‘atshunoslik, fihrist, indeks, adabiy parcha.
